Η ΕΕ σχεδιάζει την αντιστοιχία θέσεων εργασίας και υποψηφίων με βάση τις πραγματικές δεξιότητες και όχι τα επίσημα πτυχία. Εστιάζοντας σε αυτό που μπορούν πραγματικά να επιτύχουν οι εργαζόμενοι, η στρατηγική αυτή θα καλύψει τις κρίσιμες ελλείψεις εργατικού δυναμικού και θα προωθήσει τη δημιουργία ενός πιο ανθεκτικού και χωρίς αποκλεισμούς εργατικού δυναμικού.
Οι αγορές εργασίας της Ευρώπης διανύουν μια σειρά μεταβάσεων. Ενώ η ψηφιακή και η πράσινη μετάβαση δημιουργούν νέες ευκαιρίες, η μείωση του ενεργού πληθυσμού συμβάλλει στην εμφάνιση ελλείψεων στους τομείς της υγειονομικής περίθαλψης, των ΤΠΕ, των κατασκευών και της φιλοξενίας.
Σε αυτό το απαιτητικό περιβάλλον, οι εργοδότες ενδέχεται να παραβλέπουν ικανούς υποψηφίους, καθώς δίνουν υπερβολική έμφαση στα τυπικά προσόντα. Οι δεξιότητες που μπορούν να εφαρμοστούν σε διάφορους ρόλους και τομείς είναι συχνά δυσκολότερο να εντοπιστούν (π.χ. επίλυση προβλημάτων, ομαδική εργασία, ψηφιακός γραμματισμός), παρά το γεγονός ότι είναι ολοένα και πιο περιζήτητες σε μια μεταβαλλόμενη αγορά εργασίας.
Για να αντιμετωπίσει αυτή την πρόκληση, η ΕΕ προωθεί προσεγγίσεις στην απασχόληση που βασίζονται στις δεξιότητες, ενθαρρύνοντας τους εργοδότες και τις δημόσιες υπηρεσίες απασχόλησης (ΔΥΑ) να επικεντρώνονται περισσότερο στο τι μπορούν να κάνουν οι άνθρωποι και όχι στα προσόντα που κατέχουν.
Το μέλλον των Δημόσιων Υπηρεσιών Απασχόλησης
Στα 27 κράτη μέλη της ΕΕ, καθώς και στη Νορβηγία, την Ισλανδία και το Λιχτενστάιν, οι Δημόσιες Υπηρεσίες Απασχόλησης (ΔΥΑ) είναι οι φορείς που φέρνουν σε επαφή τα άτομα που αναζητούν εργασία με τους εργοδότες. Συμβάλλουν στην αντιστοίχιση της προσφοράς με τη ζήτηση στην αγορά εργασίας μέσω υπηρεσιών ενημέρωσης, τοποθετήσεων και ενεργής υποστήριξης. Η υιοθέτηση προσεγγίσεων που βασίζονται στις δεξιότητες μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στις προαναφερθείσες μεταβάσεις. Η χρήση τέτοιων προσεγγίσεων μπορεί να ενισχύσει την κινητικότητα του εργατικού δυναμικού μεταξύ των τομέων και να συμβάλει στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας των ατόμων που αναζητούν εργασία στην ταχέως μεταβαλλόμενη οικονομία της Ευρώπης.
Πώς, λοιπόν, μπορούν οι ΔΥΑ να ενσωματώσουν τις αρχές που βασίζονται στις δεξιότητες στις καθημερινές τους δραστηριότητες;
Ένα πρόσφατο εργαστήριο που διοργάνωσε το ευρωπαϊκό δίκτυο δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης κατέληξε στα ακόλουθα συμπεράσματα:
- Είναι σημαντικό να υπάρχει μια «κοινή γλώσσα» για τις δεξιότητες. Οι υφιστάμενες διαφορές στον τρόπο με τον οποίο τα άτομα που αναζητούν εργασία, οι εργοδότες και οι Δημόσιες Υπηρεσίες Απασχόλησης (ΔΥΑ) σε ολόκληρη την Ευρώπη περιγράφουν τα επαγγέλματα και τις δεξιότητες δυσχεραίνουν τη σύνδεση των ατόμων με τις ευκαιρίες εργασίας.
- Η ανθρώπινη ερμηνεία είναι σημαντική. Η τεχνητή νοημοσύνη (ΤΝ) θα πρέπει να συμπληρώνει τους συμβούλους των ΔΥΑ και όχι να τους αντικαθιστά.
- Οι εργοδότες είναι βασικοί εταίροι. Η συνεργασία μαζί τους μπορεί να συμβάλει στον προσδιορισμό των πραγματικών αναγκών σε δεξιότητες και στη βελτίωση των διαδρομών κατάρτισης και πρόσληψης, ώστε να καταστεί η αγορά εργασίας της ΕΕ πιο ανταγωνιστική.
- Η κοινωνική ένταξη παραμένει καίριας σημασίας. Οι προσεγγίσεις που βασίζονται στις δεξιότητες θα πρέπει να στηρίζουν όλα τα άτομα που αναζητούν εργασία, συμπεριλαμβανομένων εκείνων με χαμηλά (ή καθόλου) προσόντα, των εργαζομένων μεγαλύτερης ηλικίας και των μεταναστών.
Οι ΔΥΑ το κάνουν πραγματικότητα
Οι ΔΥΑ σε ολόκληρη την Ευρώπη σημειώνουν πρόοδο σε διάφορους τομείς:
- Αρκετές ΔΥΑ, μεταξύ των οποίων αυτές του Βελγίου, του Λουξεμβούργου και της Σουηδίας, χρησιμοποιούν συστήματα που βασίζονται στην τεχνητή νοημοσύνη και εστιάζουν στην αντιστοίχιση δεξιοτήτων και όχι επαγγελμάτων.
- Όλο και πιο συχνά, οι ΔΥΑ, για παράδειγμα στην Αυστρία, ενδυναμώνουν τα άτομα που αναζητούν εργασία βοηθώντας τα να εντοπίσουν τις δεξιότητές τους και να τις αναδείξουν, ακόμη και όταν δεν διαθέτουν τυπικά προσόντα.
- Επιπλέον, καλύπτουν τις ελλείψεις δεξιοτήτων μέσω της επανεκπαίδευσης και της αναβάθμισης των δεξιοτήτων. Με τη δημιουργία στοχευμένων προγραμμάτων κατάρτισης (Τσεχία, Εσθονία και Κροατία), υποστηρίζουν την ανάπτυξη δεξιοτήτων που ανταποκρίνονται στις ανάγκες της αγοράς εργασίας.
Οι μέθοδοι που βασίζονται στις δεξιότητες είναι, επομένως, καθοριστικής σημασίας για το μέλλον των Δημόσιων Υπηρεσιών Απασχόλησης. Φυσικά, υπάρχουν ακόμα πολλά που πρέπει να γίνουν: η εναρμόνιση των εθνικών συστημάτων με αυτά της ΕΕ, οι επενδύσεις σε ψηφιακές υποδομές, η κατάρτιση του προσωπικού και η δημιουργία ισχυρότερων δεσμών με τους εργοδότες και τα εκπαιδευτικά ιδρύματα. Ωστόσο, ένα μέλλον στο οποίο αναγνωρίζονται τόσο οι δεξιότητες όσο και τα τυπικά προσόντα μπορεί να δημιουργήσει μια πιο συμπεριληπτική και ανθεκτική αγορά εργασίας.
Οι βασικές προτεραιότητες των ΔΥΑ ευθυγραμμίζονται με τη στρατηγική του EURES για δίκαιη και διαφανή κινητικότητα του εργατικού δυναμικού για όλους. Διαβάστε πώς το EURES υποστηρίζει τα άτομα με αναπηρία που αναζητούν εργασία.
Πηγή άρθρου και εικόνας:eures.europa.eu