Στις 24 Ιουνίου 2026 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε μια φιλόδοξη δέσμη μέτρων για την απλούστευση της φορολογίας, η οποία περιλαμβάνει δύο νομοθετικές προτάσεις που αποσκοπούν στην απλούστευση των φορολογικών κανόνων της ΕΕ, στη μείωση του φόρτου συμμόρφωσης για τις επιχειρήσεις και στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της εσωτερικής αγοράς. Ο γενικός κανονισμός για την άμεση φορολογία και η αναδιατύπωση της οδηγίας για τη διοικητική συνεργασία (ΟΔΣ) αποσκοπούν στον εκσυγχρονισμό του πλαισίου της ΕΕ για την άμεση φορολογία, στην αύξηση της αποτελεσματικότητάς του και στην καλύτερη προσαρμογή του στο τρέχον οικονομικό περιβάλλον, διατηρώντας παράλληλα το ίδιο επίπεδο ισχυρής προστασίας από τη φορολογική απάτη, τη φοροαποφυγή και τη φοροδιαφυγή. Η δέσμη μέτρων εκτιμάται ότι θα αποφέρει εξοικονόμηση και θα μειώσει το κόστος συμμόρφωσης για τις επιχειρήσεις κατά περίπου 7,9 δισ. EUR. Οι προτάσεις της Επιτροπής αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης δέσμευσης για απλούστευση που αποσκοπεί στην απλούστευση του κεκτημένου της ΕΕ, στη δημιουργία ενός πιο φιλικού προς τις επιχειρήσεις περιβάλλοντος σε ολόκληρη την ΕΕ και στην τόνωση της ανταγωνιστικότητας της ΕΕ. Με την απλούστευση των περίπλοκων κανόνων και την εξάλειψη των περιττών απαιτήσεων, το πακέτο επιτρέπει στις επιχειρήσεις να εστιάσουν τους πόρους τους στην ανάπτυξη, την καινοτομία και τις επενδύσεις.

Η οδηγία Omnibus για την άμεση φορολογία: Απλούστευση των φορολογικών κανόνων της ΕΕ 

Ο γενικός κανονισμός για τη φορολογία εισάγει μια ολοκληρωμένη δέσμη μέτρων για τον εκσυγχρονισμό του πλαισίου άμεσης φορολογίας της ΕΕ, καθιστώντας το απλούστερο, αποτελεσματικότερο και πιο υποστηρικτικό για τις επενδύσεις, την ανάπτυξη και την ανταγωνιστικότητα σε ολόκληρη την ενιαία αγορά. 

Κεντρικό στοιχείο της δέσμης μέτρων είναι η κατάργηση της παρακράτησης φόρου στην πηγή επί των διασυνοριακών πληρωμών μερισμάτων, τόκων και δικαιωμάτων μεταξύ εταιρειών της ΕΕ. Με την άρση ενός μακροχρόνιου φραγμού στις διασυνοριακές επενδύσεις, το μέτρο αυτό θα ενισχύσει την ενιαία αγορά, θα ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων και θα στηρίξει την ανάπτυξη της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων διευκολύνοντας την ελεύθερη κυκλοφορία των κεφαλαίων σε ολόκληρη την ΕΕ. Επιπλέον, το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας για τις μητρικές και τις θυγατρικές εταιρείες θα επεκταθεί στα συνταξιοδοτικά ιδρύματα, παρέχοντάς τους τη δυνατότητα να επωφελούνται από απαλλαγές από την παρακράτηση φόρου στην πηγή για μερίσματα που λαμβάνονται από άλλα κράτη μέλη. 

Το Omnibus εισάγει επίσης ένα κοινό ελάχιστο πρότυπο για τη φορολογική μεταχείριση των επενδύσεων σε υλικά στοιχεία ενεργητικού που σχετίζονται με την Ε&Α. Επιτρέποντας πλήρεις και άμεσες δαπάνες σε όλα τα κράτη μέλη, το μέτρο θα καταστήσει την ΕΕ ελκυστικότερο προορισμό για έρευνα, καινοτομία και επενδύσεις υψηλής αξίας. 

Για να μειωθεί η πολυπλοκότητα και να βελτιωθεί η ασφάλεια δικαίου, η δέσμη μέτρων εξορθολογίζει την αλληλεπίδραση μεταξύ των κανόνων για τις ελεγχόμενες αλλοδαπές εταιρείες (ΕΑΕ) και του παγκόσμιου ελάχιστου φορολογικού πλαισίου (δεύτεροςπυλώνας).Καταργεί τις αλληλεπικαλυπτόμενες απαιτήσεις και εισάγει ένα εναρμονισμένο μοντέλο για το καθεστώς για τις ΕΑΕ, διασφαλίζοντας πιο συνεκτική εφαρμογή σε όλα τα κράτη μέλη. 

Το Omnibus απλουστεύει περαιτέρω τους κανόνες χρηματοδότησης των επιχειρήσεων εκσυγχρονίζοντας τις διατάξεις περιορισμού των τόκων της οδηγίας κατά της φοροαποφυγής (ATAD). Η κατάργηση των επιλογών εφαρμογής και η αύξηση του υποχρεωτικού ορίου de minimis θα μειώσουν τον διοικητικό φόρτο και θα βελτιώσουν τη χρηστικότητα των κανόνων. Επιπλέον, οι δανειοληπτικές και βασιζόμενες στην αγορά χρηματοδοτικές ρυθμίσεις τρίτων μερών χαμηλού κινδύνου θα εξαιρεθούν από το πεδίο εφαρμογής του κανόνα περιορισμού, παρέχοντας στοχευμένη ελάφρυνση όταν δεν υπάρχει σημαντικός κίνδυνος φοροαποφυγής. 

Η δέσμη μέτρων ενισχύει επίσης τους μηχανισμούς επίλυσης φορολογικών διαφορών με την αντιμετώπιση διαδικαστικών ελλείψεων που συχνά έχουν καθυστερήσει ή εμποδίσει τη διευθέτηση διασυνοριακών φορολογικών διαφορών. Αυτό θα επιτρέψει στις επιχειρήσεις να επιλύουν φορολογικές διαφορές ταχύτερα και με μεγαλύτερη βεβαιότητα. 

Για να διευκολυνθεί η διασυνοριακή επιχειρηματική δραστηριότητα, η οδηγία για τις φορολογικές συγχωνεύσεις θα επεκταθεί ώστε να καλύπτει όλες τις μορφές εταιρικών αναδιοργανώσεων που αναγνωρίζονται από το εταιρικό δίκαιο της ΕΕ. Ως εκ τούτου, οι συγχωνεύσεις, οι διασπάσεις και οι μεταβιβάσεις περιουσιακών στοιχείων θα μπορούν να πραγματοποιούνται σε φορολογικά ουδέτερη βάση, καθιστώντας τη διασυνοριακή αναδιάρθρωση πιο απρόσκοπτη και αποτελεσματική. 

Συνολικά, τα μέτρα αυτά θα μειώσουν το κόστος συμμόρφωσης, θα ενισχύσουν την ασφάλεια δικαίου και θα δημιουργήσουν ένα φιλικότερο προς τις επενδύσεις φορολογικό περιβάλλον. Με την άρση των εμποδίων στη διασυνοριακή δραστηριότητα και την προώθηση της καινοτομίας, το «Omnibus» για τη φορολογία θα στηρίξει τη βιώσιμη ανάπτυξη, θα ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων και θα εμβαθύνει την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς. 

Αναδιατύπωση της οδηγίας για τη διοικητική συνεργασία (ΟΔΣ): Μείωση του φόρτου υποβολής εκθέσεων και βελτίωση της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας της διοικητικής συνεργασίας 

Με την κωδικοποίηση των εννέα υφιστάμενων οδηγιών σε ένα ενιαίο, συνεκτικότερο νομικό μέσο, η αναδιατύπωση βελτιώνει τη νομική σαφήνεια τόσο για τις επιχειρήσεις όσο και για τις φορολογικές διοικήσεις. Ταυτόχρονα, η αναδιατύπωση εισάγει διάφορες βασικές απλουστεύσεις και βελτιώσεις που θα μειώσουν τον διοικητικό φόρτο για τις επιχειρήσεις της ΕΕ και θα καταστήσουν το πλαίσιο πιο αποδοτικό και αποτελεσματικό. 

Μία από τις πιο σημαντικές αλλαγές είναι η μείωση των υποχρεώσεων υποβολής εκθέσεων. Η αναδιατύπωση καταργεί τις απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων σχετικά με τις διασυνοριακές φορολογικές ρυθμίσεις για περίπου 3.000 πολυεθνικούς ομίλους επιχειρήσεων που υπόκεινται ήδη στον παγκόσμιο ελάχιστο φόρο 15 % βάσει των κανόνων του δεύτερου πυλώνα, με αποτέλεσμα ετήσια εξοικονόμηση κόστους συμμόρφωσης ύψους 300 εκατ. EUR. Επιπλέον, καταργεί τις απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων για όλες τις άλλες εταιρείες (συμπεριλαμβανομένων των ΜΜΕ), σε σχέση με ορισμένες διασυνοριακές φορολογικές ρυθμίσεις που έχουν αποδειχθεί περιορισμένης προστιθέμενης αξίας για τις φορολογικές διοικήσεις, μειώνοντας τον συνολικό όγκο υποβολής εκθέσεων κατά 35 % και εξοικονομώντας 40 εκατ. EUR ετησίως. 

Η αναδιατύπωση στηρίζει επίσης την κυκλική οικονομία αυξάνοντας το όριο υποβολής εκθέσεων για τις διαδικτυακές πωλήσεις αγαθών. Η αλλαγή αυτή καταργεί τις υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων για περισσότερους από 10 εκατομμύρια πωλητές, ιδίως ιδιώτες πωλητές μεταχειρισμένων αγαθών, επιτυγχάνοντας εξοικονόμηση κόστους συμμόρφωσης ύψους 678 εκατ. ευρώ για τις ψηφιακές πλατφόρμες. 

Για τον εξορθολογισμό των διαδικασιών συμμόρφωσης,, η αναδιατύπωση θεσπίζει ενιαία υποχρέωση κοινοποίησης για τους σκοπούς της υποβολής εκθέσεων ανά χώρα και της κεντρικής υποβολής δηλώσεων πληροφοριών συμπληρωματικού φόρου. Το μέτρο αυτό θα εξοικονομήσει στις επιχειρήσεις πάνω από 260 εκατ. ευρώ ετησίως με την εξάλειψη των διπλών κοινοποιήσεων. 

Επιπλέον, η αναδιατύπωση βελτιώνει την ταυτοποίηση των φορολογουμένων με την εισαγωγή ενός νέου εργαλείου επαλήθευσης. Με τον τρόπο αυτό διασφαλίζεται ότι οι φορολογικές διοικήσεις μπορούν να εντοπίζουν αποτελεσματικά και αποδοτικά όλους τους δηλωθέντες φορολογούμενους,  

Τέλος, η αναδιατύπωση ενισχύει την κάλυψη του υφιστάμενου πλαισίου, καθιστώντας υποχρεωτική την ανταλλαγή πληροφοριών για όλες τις κατηγορίες εισοδήματος και κεφαλαίου. Αυτό θα επιτρέψει στις φορολογικές διοικήσεις να αποκτήσουν πρόσβαση σε πληρέστερες πληροφορίες για την αποτελεσματική εφαρμογή των εθνικών φορολογικών κανόνων τους.  

Από κοινού, τα μέτρα αυτά θα μειώσουν το κόστος συμμόρφωσης για τις επιχειρήσεις της ΕΕ κατά περισσότερο από 1 δισ. ευρώ ετησίως, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι οι φορολογικές διοικήσεις παραμένουν πλήρως εξοπλισμένες για τη διασφάλιση των φορολογικών εσόδων και την καταπολέμηση της φορολογικής απάτης, της φοροδιαφυγής και της φοροαποφυγής.  

Επόμενα βήματα 

Και οι δύο προτάσεις θα υποβληθούν τώρα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για διαβούλευση και στο Συμβούλιο για έγκριση. Η δέσμη αυτή αποτελεί μέρος του θεματολογίου απλούστευσης της Επιτροπής, με στόχο τη μείωση του διοικητικού φόρτου κατά τουλάχιστον 25 % (35 % για τις ΜΜΕ) έως το 2029. 

Πηγή άρθρου: taxation-customs.ec.europa.eu