Ένας ανταγωνιστικός αγροτικός τομέας της ΕΕ βασισμένος σε μια κοινή γεωργική πολιτική με επίκεντρο τους αγρότες: Έγκριση συμπερασμάτων από το Συμβούλιο
Σήμερα το Συμβούλιο ενέκρινε ομόφωνα συμπεράσματα για την μετά το 2027 κοινή γεωργική πολιτική (ΚΓΠ) με επίκεντρο τους αγρότες, με στόχο μια ανταγωνιστική, ανθεκτική στις κρίσεις, βιώσιμη, φιλική προς τους αγρότες και βασισμένη στη γνώση μελλοντική γεωργία της ΕΕ.
Τα συμπεράσματα που εγκρίθηκαν σήμερα από τους 27 υπουργούς Γεωργίας της ΕΕ επισημαίνουν τη σημασία της ΚΓΠ για την επίτευξη των στόχων αυτών και υπογραμμίζουν τους βασικούς στόχους της διαφύλαξης της επισιτιστικής ασφάλειας, με παράλληλη κατοχύρωση δίκαιου βιοτικού επιπέδου για τον αγροτικό πληθυσμό και εύλογων τιμών για τους καταναλωτές.
Τα συμπεράσματα απηχούν τις προσδοκίες του Συμβουλίου για τη μελλοντική κοινή γεωργική πολιτική, με στόχο έναν ανταγωνιστικό αγροτικό τομέα με επίκεντρο τους αγρότες — μία από τις πρωταρχικές προτεραιότητες της ουγγρικής Προεδρίας. Στα συμπεράσματα ζητείται να διατεθούν ειδικοί και κατάλληλοι πόροι ώστε να ανταποκριθεί αποτελεσματικά η ΚΓΠ στους πολλαπλούς στόχους της και να διατηρηθεί μια χωριστή και ανεξάρτητη ΚΓΠ που θα περιλαμβάνει δύο πυλώνες. Οι άμεσες ενισχύσεις θα πρέπει να συνεχίσουν να στηρίζουν τη σταθερότητα του εισοδήματος των αγροτών. Υπογραμμίζουν επίσης τη δέσμευσή μας όσον αφορά την παροχή συγκεκριμένων λύσεων και κινήτρων για τη στήριξη των αγροτών στο πλαίσιο της πράσινης μετάβασης.
István Nagy, Υπουργός Γεωργίας της Ουγγαρίας
Μελλοντική ΚΓΠ με επίκεντρο τους αγρότες
Οι 27 υπουργοί Γεωργίας της ΕΕ τόνισαν τη στρατηγική σημασία της ΚΓΠ και τον ρόλο της στη διαφύλαξη της επισιτιστικής ασφάλειας και της ασφάλειας των τροφίμων.
Στο πλαίσιο αυτό, σημείωσαν ότι απαιτούνται ειδικοί και κατάλληλοι πόροι και μέσα για την ΚΓΠ προκειμένου να ανταποκριθεί αποτελεσματικά στους πολλαπλούς στόχους της, ζήτησαν δε να διατηρηθεί μια χωριστή και ανεξάρτητη ΚΓΠ που θα περιλαμβάνει δύο πυλώνες. Οι υπουργοί τόνισαν το γεγονός ότι η ΚΓΠ, μέσω άμεσων ενισχύσεων προς τους αγρότες και άλλων μορφών στήριξης, θα πρέπει να συμβάλει στη διασφάλιση σταθερού εισοδήματος των αγροτών και να τους παράσχει κίνητρα ώστε να συμβάλουν στην πράσινη μετάβαση.
Το Συμβούλιο συμφώνησε επίσης ότι η αγροτική ανάπτυξη θα πρέπει να συνεχίσει να διαδραματίζει ισχυρό ρόλο στην αρχιτεκτονική της ΚΓΠ στηρίζοντας τη βιωσιμότητα των αγροτικών περιοχών.
Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και βελτίωση της θέσης των αγροτών στην αλυσίδα εφοδιασμού τροφίμων
Το Συμβούλιο αναγνώρισε ότι είναι σημαντικό να βελτιωθούν η λειτουργία της αλυσίδας εφοδιασμού τροφίμων και η κατανομή της προστιθέμενης αξίας, καθώς και να εξασφαλιστούν αυξημένη διαφάνεια και δίκαιη αμοιβή για τους αγρότες. Οι υπουργοί υπογράμμισαν τη σημασία που έχει η σταθερότητα του εισοδήματος των αγροτών για τη διατήρηση οικονομικά βιώσιμων και ανταγωνιστικών αγροτικών δραστηριοτήτων και παραγωγής τροφίμων σε όλες τις περιφέρειες της ΕΕ.
Οι υπουργοί Γεωργίας αναγνώρισαν επίσης την αρνητική τάση γήρανσης του αγροτικού πληθυσμού και τη σημασία της επαρκούς ανανέωσης των γενεών. Οι υπουργοί συμφώνησαν ότι θα πρέπει να ενισχυθεί η στήριξη της νεότερης γενιάς αγροτών και των νεοεισερχόμενων αγροτών, ώστε να διασφαλιστεί ότι ο τομέας θα παραμείνει ελκυστικός για τις μελλοντικές γενιές. Επιπλέον, οι μικρές αγροτικές εκμεταλλεύσεις και η συμμετοχή των γυναικών στον τομέα επισημάνθηκαν ως σημαντικά στοιχεία για τη βιωσιμότητα των αγροτικών περιοχών.
Το Συμβούλιο τόνισε επίσης ότι η στήριξη των επενδύσεων είναι απαραίτητη για την προώθηση της ανταγωνιστικότητας και της βιωσιμότητας.
Φιλικό προς τους αγρότες μοντέλο λειτουργίας
Στα συμπεράσματα ζητείται να θεσπιστούν πιο φιλικοί προς τους αγρότες κανόνες και τονίζεται η ανάγκη να μειωθεί η γραφειοκρατία και να απλουστευθούν οι διαδικασίες.
Στο πλαίσιο αυτό, οι υπουργοί ζήτησαν να απλουστευθεί και να επιταχυνθεί η διαδικασία έγκρισης και τροποποίησης των στρατηγικών σχεδίων της ΚΓΠ, καθώς και να χαλαρώσουν οι υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων για τους αγρότες.
Το Συμβούλιο τόνισε ότι το σύστημα παρακολούθησης και αξιολόγησης θα πρέπει να είναι πιο αποτελεσματικό, διαφανές και απλουστευμένο και ότι το σύστημα ελέγχου και κυρώσεων δεν πρέπει να αυξάνει τον αριθμό των επιτόπιων ελέγχων.
Παροχή κινήτρων ώστε οι αγρότες να κινηθούν προς την πράσινη μετάβαση
Οι υπουργοί Γεωργίας της ΕΕ αναγνώρισαν ότι οι αγρότες διαδραματίζουν καίριο ρόλο στην πράσινη μετάβαση και ότι η ΚΓΠ θα πρέπει να συνεχίσει να συμβάλλει στη μετάβαση του αγροτικού τομέα σε πιο βιώσιμες πρακτικές. Το Συμβούλιο θεωρεί ότι οι αγρότες θα πρέπει να έχουν επαρκή κίνητρα για τον σκοπό αυτό.
Οι υπουργοί υπογράμμισαν την ανάγκη να διασφαλιστεί η κατάλληλη ισορροπία μεταξύ οικονομικής, κοινωνικής και περιβαλλοντικής βιωσιμότητας.
Γεωργία της ΕΕ ανθεκτική στις κρίσεις
Το Συμβούλιο αναγνώρισε ότι η ανταγωνιστικότητα της γεωργίας έχει επηρεαστεί από τον αυξανόμενο αριθμό έκτακτων καιρικών φαινομένων, καθώς και εξάρσεων ζωονόσων, και από την εξάπλωση επιβλαβών για τα φυτά οργανισμών.
Τα εργαλεία διαχείρισης κινδύνων και τα μέτρα προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή θεωρούνται απαραίτητα για τη διασφάλιση της ανθεκτικότητας του τομέα.
Επιπλέον, για να βελτιωθεί ο τρόπος με τον οποίο οι εθνικές και περιφερειακές αρχές αντιμετωπίζουν τις κρίσεις, το Συμβούλιο ζήτησε μεγαλύτερη ευελιξία όσον αφορά τη χρήση των μέσων της ΚΓΠ. Τονίστηκε επίσης η ανάγκη για ταχύτερες και απλούστερες διαδικασίες για την παροχή έκτακτης στήριξης στους αγρότες σε περίπτωση έκτακτων καιρικών φαινομένων.
Έρευνα και καινοτομία
Η έρευνα και η καινοτομία διαδραματίζουν καίριο ρόλο στην επίτευξη των κλιματικών και περιβαλλοντικών μας στόχων και προκειμένου να μπορούν να εξασφαλίζονται βιώσιμα, ασφαλή, υγιεινά, θρεπτικά και οικονομικά προσιτά τρόφιμα για τους πολίτες της ΕΕ. Στο πλαίσιο αυτό, το Συμβούλιο τόνισε τη σημασία μιας προσέγγισης της γεωργίας με βάση τη γνώση.
Στα συμπεράσματα τονίζεται επίσης η σημασία της κυκλικής οικονομίας και της βιοοικονομίας για τη στήριξη της πράσινης μετάβασης των τομέων της γεωργίας και της δασοκομίας.
Επόμενα βήματα
Το Συμβούλιο καλεί τη νέα Επιτροπή να λάβει υπόψη τα συμπεράσματα κατά την προετοιμασία των επικείμενων νομοθετικών προτάσεων για την ΚΓΠ μετά το 2027, με το κείμενο να προορίζεται για πολιτική καθοδήγηση προς τον σκοπό αυτό.
Η Επιτροπή καλείται επίσης να λάβει υπόψη τα συμπεράσματα του Συμβουλίου κατά την προετοιμασία του οράματος για τη γεωργία και τα τρόφιμα, το οποίο αναμένεται να δημοσιευθεί τις πρώτες 100 ημέρες θητείας της νέας Επιτροπής.
Ιστορικό
Ενόψει των επικείμενων νομοθετικών προτάσεων της Επιτροπής για τη μελλοντική ΚΓΠ, το Συμβούλιο ξεκίνησε τη διαδικασία προβληματισμού σχετικά με το μέλλον της γεωργίας. Τα σημερινά συμπεράσματα αποτελούν σημαντικό ορόσημο στην εν λόγω διαδικασία και στέλνουν σαφή και ενιαία μηνύματα από τους υπουργούς Γεωργίας.
Τον Σεπτέμβριο του 2024 το Συμβούλιο Γεωργίας και Αλιείας πραγματοποίησε ανεπίσημο γεύμα και συζήτησε τα αποτελέσματα του στρατηγικού διαλόγου για το μέλλον της γεωργίας της ΕΕ, τον οποίο δρομολόγησε η Επιτροπή με στόχο να αμβλυνθεί η πόλωση των συζητήσεων γύρω από τη γεωργία και την πράσινη μετάβαση.
Τον Ιούνιο του 2024 η βελγική Προεδρία του Συμβουλίου ενέκρινε συμπεράσματα της Προεδρίας σχετικά με το μέλλον της γεωργίας στην ΕΕ, τα οποία υποστηρίχθηκαν από 26 κράτη μέλη.
Τα συμπεράσματα του Συμβουλίου που εγκρίθηκαν σήμερα ομόφωνα από το Συμβούλιο, ως σημείο χωρίς συζήτηση, είχαν εκδοθεί προηγουμένως ως συμπεράσματα της Προεδρίας κατά τη σύνοδο του Συμβουλίου Γεωργίας και Αλιείας του Οκτωβρίου, με την υποστήριξη 26 κρατών μελών.
